Deklaracja ideowa – Unia Związków Zawodowych Pracowników Umysłowych

Deklaracja Ideowa
uchwalono na kongresie Unji w dniu 10.4.1932 r.

I-szy Kongres Unji Związków Zawodowych Pracowników Umysłowych po wszechstronnej dyskusji przyjmuje następujące.naczelne zasady:

  1. Ruch zawodowy pracowników umysłowych jest rzecznikiem społecznego i duchowego postępu w Polsce. Celem jego – Uspołecznione Państwo Polskie, jako realizacja ideałów i potrzeb Polski Pracującej. Środkiem działania – organizacja zawodowa, niezależna politycznie, zdolna do.podjęcia samodzielnych zadań w gospodarce narodowej.
    Ruch pracowniczy stawia sobie za zadanie zorganizawnie swojej warstwy celem zapewnienia jej sił produkcyjnych dla Państwa, widząc jednocześnie we współdziałaniu Narodów rękojmię postępu społecznego i rozwoju ekonomicznego.
  2. Ruch zawodowy pracowników umysłowych świadom sprzeczności obecnego ustroju społecznego i nierówności, którą ten ustrój powoduje, walczy o jego formę. Świadom, że istnienie starych form gospodarki kapitalistycznej obok gospodarki wpaństwowionej i uspołecznionej nie da się utrzymać na dłuższą metę, stwierdza konieczność ujęcia produkcji w many ogólnego planu, podporządkowanego idei dobra zbiorowego.
    Rozwojowi nowych form gospodarczych towarzyszyć musi analogiczna przemiana ustroju politycznego: do decydowania o losach Państwa obok reprezentacji bezpośredniej, powołana być winna również reprezentacja społeczeństwa zorganizowanego w związki zawodowe, oraz w instytucje samorządu gospodarczego.

praca

  1. Ruch zawodowy pracowników umysłowych powołany jest do reprezentowania i obrony odrębnych potrzeb pracowników umysłowych. Walczy o podniesienie poziomy życiowego pracowników umysłowych. Dąży do zapewnienia pracy umysłowej szczególnej opieki prawa drogą rozbudowy ustawodawstwa socjalnego i zabezpieczenia jej przed wypadkami losowemi drogą rozbudowy odrębnych ubezpieczeń społecznych.
  2. Ruch pracowników umysłowych poczuwa się do jedności z całą klasą pracującą, a w szczególności uznaje konieczność współdziałania pracy umysłowej i pracy fizycznej: pracowniczy ruch zawodowy organizuje i uspołecznia jeden z tych czynników, ruch zawodowy robotniczy spełnia to samo zadanie w odniesieniu do pracy fizycznej.
  3. Ruch pracowników umysłowych uznaje zasadę klasowości, która oznacza stwierdzenie bezspornego faktu, że między klasami istnieją w obecnym układzie społeczny różnice interesów, wywołująca konflikty społeczne.
    Uznaje walkę klasową, jako jedną z dróg, prowadzących do wyrównania różnic społecznych, do których stałego regulowania powołane są przedewszystkiem związki zawodowe

NASZE DĄŻENIA

Wyrobienie wśród społeczeństwa właściwej oceny ruchu zawodowego pracowników umysłowych w Polsce należy bezwątpienia do podstawowych poglądów na ruch zawodowy i jego rolę w Polsce.
W dzisiejszych, ustawicznie zmieniających się formach pojęć politycznych i głębokich strukturalnie przemian gospodarczych, ruch zawodowy musi wyjść daleko poza zwykłe ramy „obrony interesów zawodowych”.
Szczupłe ramy artykułu i Jednodniówki nie pozwalają nam przedstawić szerzej wielu spraw, ograniczamy się przeto do naświetlenia kilku najważniejszych.

KARTELE I KAPITAŁ ZAGRANICZNY

Wyjmujemy ze sprawozdania Unji za rok 1932 i 1933:

„Kartel w założeniach swoich reprezentujemy formę postępu gospodarczego. Przyświeca mu zadanie uniezależnienia produkcji od wahań konjukturalnych, obniżenie kosztów produkcji przez wyzyskanie wszystkich korzyści, wynikających z koncentracji i standaryzacji i.t.p. W praktyce kartel posiada wszystkie te same ujemne cechy, które zarzuca się gospodarce etatystycznej. Istota zagadnienia tkwi w tem, że niemożliwem jest współistnienie na dłuższą metę gospodarki związanej i wolnego rynku. Oto powód, dlaczego kartele mimo, że są naturalnym produktem gospodarki kapitalistycznej, nie cieszą się uznaniem liberalnych ekonomistów.

związki

W Polsce ujemna praktyka karteli potęgowana jest faktem, że znajdują się przeważnie w rękach kapitału zagranicznego. O wpływach kapitału zagranicznego daje przybliżone pojęcie poniższe zestawienie:

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego udział kapitałów zagranicznych w następujących gałęziach przemysłu o wytwórczości przeważnie skartelizowanej przedstawiał się 3.XII. 1929 r., jak następuje:

Górnictwo | 890 | 630 | 460
Hutnictwo| 800 | 600 | 520
Papier | 120 | 80 | 30
Cukier | 230 | 70 | 20
Razem | 2040 | 1380 | 1030
Inne przemysły razem | 2110 | 780 | 270

Wpływ kapitału zagranicznego na nasze życie gospodarcze rozciąga się jednak również poza kartele, co uwidocznia następujące zestawienie udziału tego kapitału w poszczególnych gałęziach przemysłu, handlu i finansów:

Nazwa | udział % kap. zagr.

przemysł skórzany – 90.5
ubezpieczenia prywatne – 90.1
hutnictwo – 87.3
gazownie, elektrownie, wodociągi – 85.4
nafta – 82.2
handel – 73.9
górnictwo – 66.9
przemysł chemiczny – 64.6
przemysł budowlany – 62.7
przemysł włókienniczy – 59.0
poligrafia – 58.7
przemysł mineralny – 55.2

Kapitał zagraniczny posiada więc decydujący wpływ na główne gałęzie gospodarstwa i wykorzystuje ten wpływ z całą bezwzględnością. Tworzy on w Polsce niejako odrębne mocarstwo, chronione wpływami ściśle politycznemi. Metody pracy są typowo eksploatacyjne: stawia on sobie za zadanie jaknajszybszą amortyzację wyłożonych kapitałów, jaknajwiększe zyski i co najważniejsze, osiągniętych korzyści nie lokuje w kraju, ale wywozi do własnej ojczyzny. Z natury rzeczy wrogi jest wszelkiej rozbudowie ustawodawsta socjalnego, krępującego jego swobodę eksploatacji. Nie jest oczywiście zainteresowany w eksporcie, który konkurowałby z jego własnemi wyrobami na rynkach międzynarodowych. Właściwe cele tego kapitału ujawnia również fakt, że ekspansję swą kieruje przedewszystkiem na te gałęzie produkcji, które produkują na rynek wewnętrzny. W produkcji obliczonej na eksport (węgiel, hutnictwo, nafta i.t.p.) zaangażował się jeszcze w okresie przedwojennym i myśmy ten stan rzeczy przyjęli właśnie w spadku; w Polsce niepodległej kapitał zagraniczny skierował główną swoją ekspansję na przemysły tego typu, jak elektrownie, wodociągi, ubezpieczenia i i.t.p,. i.t.p.